Οι συγγραφείς μας μιλούν για τις ηρωίδες τους με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα της Γυναίκας

womans-day
Share Button

Στις 8 Μαρτίου του 1857 οι δρόμοι της Νέας Υόρκης γέμισαν από εργάτριες του κλωστοϋφαντουργικού τομέα, με μοναδικό τους αίτημα τις ανθρώπινες συνθήκες εργασίας. Το 1909 η 8η Μαρτίου, με πρωτοβουλία του Σοσιαλιστικού Κόμματος των ΗΠΑ, καθιερώθηκε ως Διεθνής Ημέρα της Γυναίκας και γιορτάστηκε για πρώτη φορά. Έπειτα από δύο χρόνια η απόφαση αυτή υιοθετήθηκε και από τη Σοσιαλιστική Διεθνή.

Μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα η Διεθνής Ημέρα της Γυναίκας έχασε το πολιτικό της υπόβαθρο και μετατράπηκε σε μια εμπορική γιορτή. Τη δεκαετία του 1960 το φεμινιστικό κίνημα στις ΗΠΑ και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες κατάφερε να δώσει νέα πνοή και σκοπό στη Διεθνή Ημέρα της Γυναίκας, που από το 1975 διεξάγεται υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, με σκοπό την ανάδειξη και υπεράσπιση των γυναικείων προβλημάτων και δικαιωμάτων.

«Ακόμα και στις μέρες μας αντιμετωπίζουμε έναν ισχυρό άντρα ως γεννημένο ηγέτη και μια ισχυρή γυναίκα σαν ανωμαλία».

Μάργκαρετ Άτγουντ

Τον 21ο αιώνα τα δικαιώματα των γυναικών στις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες έχουν κατοχυρωθεί πλέον, με τα κυριότερα προβλήματα να εντοπίζονται στην ισότητα στον επαγγελματικό τομέα και στις ετήσιες αποδοχές των γυναικών, που εξακολουθούν να είναι μικρότερες σε σχέση με τις αποδοχές των αντρών σε αντίστοιχες θέσεις. Παρ’ όλα αυτά, σε χώρες της Αφρικής, όπως η Κένυα, η Σομαλία και η Αίγυπτος, τα γυναικεία και ανθρώπινα δικαιώματα δεν είναι κατοχυρωμένα, και οι διακρίσεις κατά των γυναικών είναι κάτι το σύνηθες. Στην Ινδία οι διακρίσεις κατά των γυναικών είναι κάτι το φυσιολογικό. Υπολογίζεται ότι κάθε λεπτό ένα κορίτσι χάνεται από έκτρωση, καθώς στα φτωχότερα στρώματα της κοινωνίας τα κορίτσια θεωρούνται βάρος.

womenms-trade

9786180106589_3D

 

Στις υπανάπτυκτες χώρες υπάρχουν κορίτσια στα οποία δε δίνεται η ευκαιρία να πάνε σχολείο, απλώς επειδή είναι κορίτσια. Υπολογίζεται πως το 64% (500 εκατομμύρια) του συνόλου των αναλφάβητων ανθρώπων παγκοσμίως είναι γυναίκες.

Στο βιβλίο Η ΑΝΑΛΦΑΒΗΤΗ ΠΟΥ ΗΞΕΡΕ ΝΑ ΜΕΤΡΑΕΙ ο Γιούνας Γιούνασον, με το δικό του ευφυές χιούμορ, σχολιάζει την έλλειψη γυναικείων δικαιωμάτων στην Αφρική μιλώντας για την ιστορία της Νομπέκο Μαγιέκι, μιας νεαρής αναλφάβητης γυναίκας από τη Νότια Αφρική που προσπαθεί να αλλάξει το δικό της μέλλον.

Στις μουσουλμανικές χώρες όπως το Ιράν και η Σαουδική Αραβία οι γυναίκες είναι υποχρεωμένες να καλύπτουν το πρόσωπό τους και εκτός σπιτιού, ενώ συνιστάται στους συζύγους να δέρνουν τις γυναίκες τους για να τις συνετίσουν. Πολλές γυναίκες πέφτουν θύματα βιασμού μέσα στην ίδια τους την οικογένεια, ενώ η αστυνομία θεωρεί τη βία ενδοοικογενειακή υπόθεση και επιστρέφει τις γυναίκες στα σπίτια τους. Συχνά γυναίκες δολοφονούνται από τους συζύγους και τους συγγενείς τους επειδή ντρόπιασαν την οικογένειά τους.

9789602740170_3D

Στο βιβλίο ΠΟΤΕ ΧΩΡΙΣ ΤΗΝ ΚΟΡΗ ΜΟΥ η Μπέτι Μαχμουντί αφηγείται την προσωπική της ιστορία κακοποίησης από τον πρώην σύζυγό της. Παγιδευμένη στην Τεχεράνη μαζί με την ανήλικη κόρη της, η Μπέτι Μαχμουντί ανακαλύπτει πως είναι δέσμια, στην ουσία, ενός φανατικού σε μια χώρα όπου οι γυναίκες είναι σχεδόν σκλάβες.

 

 

 

 

«Η μέρα θα έρθει όταν οι άντρες αναγνωρίσουν τη γυναίκα ως ομότιμή τους, όχι μόνο στο σπίτι, αλλά και στα συμβούλια του έθνους. Τότε, και όχι έως τότε, θα υπάρχει η τέλεια συντροφικότητα, η ιδανική ένωση μεταξύ των δύο φύλων, που θα έχει ως αποτέλεσμα την υψηλότερη ανάπτυξη της φυλής».

Σούζαν Άντονι, ακτιβίστρια του Κινήματος για το Δικαίωμα Ψήφου των Γυναικών στις ΗΠΑ

Με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα της Γυναίκας ρωτήσαμε συγγραφείς των Εκδόσεων ΨΥΧΟΓΙΟΣ να μας μιλήσουν για μια ηρωίδα τους.

9786180113013_3D

Η λοκαντιέρα Κοραλία Τζάβαλου, με το φεγγοβόλο βλέμμα, ντυμένη με την εθνική της ενδυμασία, πικάντικη σαν σαρδέλα παστή, είναι μια από τις δύο πρωταγωνίστριες του μυθιστορήματός μου Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ. Πολύ μπροστά από την εποχή της, η Κοραλία είναι αδιάβροχη στις κοινωνικές συνθήκες και στον κομφορμισμό της Ελλάδας του 1800, μιας ιστορικής περιόδου άκρως αναχρονιστικής για την Ελληνίδα. Τη θεωρώ την επιτομή της γυναικείας ελευθερίας και σκέψης. Είναι γυναίκα ανθεκτική στις δυσκολίες, με μεγάλη ψυχική δύναμη και ικανότητα προσαρμογής. Η Κοραλία Τζάβαλου έχει την ικανότητα να μεταμορφώνει ό,τι αγγίζει. Έχει περάσει τα μύρια όσα, αλλά δεν το βάζει ποτέ κάτω. Αντιδρά στις διάφορες αντιξοότητες της ζωής όπως οι άντρες: δίχως υπερβολές και δίχως κλάματα. Δέχεται τις ήττες της με το κεφάλι ψηλά και τη χάρη γυναίκας που συνεχίζει να είναι μαθήτρια της… ζωής. Είναι μια από τις ελάχιστες γυναίκες της Αθήνας του 1800 που ξέρει γραφή και ανάγνωση, αγαπάει το διάβασμα βιβλίων και ζει τις ιστορίες τους σαν να είναι δικιές της. Η λοκαντιέρα Κοραλία, μέσα στο μυθιστόρημα Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ, θα αφήσει στο μέλλον μια αισθητική παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές, επειδή δίνει ταυτότητα σ’ αυτά που φοράει και όχι το αντίθετο. Τη διακρίνει ένας ευφρόσυνος και διακριτικός αισθησιασμός και μια απόσταξη σοφίας. Είναι γυναίκα γενναιόδωρη, με χαμόγελο σαν του ήλιου το φως. Γυναίκα που παίρνει τον έλεγχο των καταστάσεων και επιβάλλεται παντού δίχως να το προσπαθεί. Γυναίκα που δείχνει να μην έχει καμία πρόθεση να χειραγωγήσει κανέναν. Η Κοραλία Τζάβαλου έχει την ικανότητα να επιλύει προβλήματα, να προλαβαίνει καταστροφές, να αποκαλύπτει σκευωρίες, να απαλύνει μοναξιές και σκοτάδια, να μετατρέπει το απλό γεύμα σε πλούσιο συμπόσιο, την άρνηση σε αποδοχή, τη σύγχυση σε διαύγεια, το χάος σε τάξη και προπαντός να σταματάει τα δράματα… Η Ελλάδα ολόκληρη θριαμβεύει μέσα στα μάτια της!

 

9786180105230_3D

Όλες οι ηρωίδες μου είναι σημαντικές για μένα, όλες είναι γυναίκες της διπλανής πόρτας, κομμάτι του εαυτού μου. Η Αλίκη, όμως, ξεχωρίζει.

Η Αλίκη στα Δίδυμα φεγγάρια.

Επειδή η ιστορία της ζωής της είναι αληθινή. Επειδή ήταν μια Μακεδονίτισσα που πάλεψε με τα τραγικά της λάθη, που ανδρώθηκε μέσα από τα βάσανά της. Και κατάφερε να κεντήσει τα όνειρά της, να διεκδικήσει εκείνο το κομμάτι του ουρανού που της αναλογούσε. Είμαι σίγουρη πως μου χαμογελάει στοργικά από κει ψηλά, επειδή προσπάθησα να τη νιώσω, να καταλάβω τις πράξεις της. Να κάνω δικό μου και δικό σας κάθε κομμάτι της ζωής της.

 

9786180114287_3D

Άραγε ποια είναι η πιο σημαντική ηρωίδα μου; Το σκέφτηκα πολύ και άκρη δεν έβγαλα. Μάλωναν μεταξύ τους ποια θα καταλάβει την πρώτη θέση στην καρδιά μου. Καμία δε θα έβγαινε νικήτρια, το ξέρω καλά. Επειδή όλες μα όλες είναι γυναίκες δυναμικές, με πίστη στον εαυτό τους, που ξέρουν να διεκδικούν αυτό που επιθυμούν παρά τις αντιξοότητες της εποχής ή του περιβάλλοντός τους. Ναι, κατά καιρούς τούς συμβαίνουν τα μύρια όσα… Δε χάνουν, όμως, χρόνο κλαίγοντας τη μοίρα τους. Το αντίθετο μάλιστα. Πιάνουν τη ζωή από τα μαλλιά και τραβούν μπροστά. Ατσαλώνονται στα δύσκολα. Δεν περιμένουν από τους άλλους. Ξέρουν ότι την ευτυχία τους μόνο οι ίδιες μπορούν να τη δημιουργήσουν. Όλες τόσο διαφορετικές, μα και τόσο ίδιες! Η Αργυρώ επιβιώνει από τη Μικρασιατική Καταστροφή για να γίνει η μούσα των μεγαλύτερων καλλιτεχνών του 20ού αιώνα, η Νηρηίς, κρίκος μιας αλυσίδας γυναικών, επιμένει στη διαφορετικότητά της, η Ασημούλα μεγαλώνει μόνη κόρη και εγγονή χωρίς ποτέ να βαρυγκομήσει, η Τερέζα έρχεται σε σύγκρουση με την οικογένειά της για να κυνηγήσει το όνειρό της, η Κατερίνα βγαίνει νικήτρια από την κατάθλιψή της βοηθώντας τους άλλους, και, τέλος, η Σοφία, η νέα μου ηρωίδα, ζει τη ζωή της με πάθος μέχρι την τελευταία της μέρα. Εσείς, αλήθεια, θα μπορούσατε να τις ξεχωρίσετε;

Ισμήνη Μπάρακλη

9786180115130_3D

Για σήμερα και για κάθε ημέρα, για τη γυναίκα… μάνα, σύζυγο, κόρη, φίλη, αδερφή, ευθύνη, στοργή, θυσία, υπομονή, προστασία, ανατροφή, σιωπή, προσευχή, χαρά της ζωής, όλα γένους θηλυκού!
Γυναίκα, η δύναμη, αρκεί να θυμηθούμε τα λόγια του Μαχάτμα Γκάντι «Η γυναίκα δεν είναι το ασθενές φύλο, αλλά το ευγενέστερο, γιατί έχει τη δύναμη της αυτοθυσίας, του σιωπηλού πόνου, της ταπεινότητας, της πίστης, της νοημοσύνης. Η διαίσθηση της γυναίκας έχει ξεπεράσει συχνά τις αλαζονικές φιλοδοξίες των ανδρών για μια ανώτερη γνώση.»

Δημήτρης Στεφανάκης

9786180115260_3D

Αν υπάρχει κάτι για το οποίο η λογοτεχνία μόχθησε τους τελευταίους αιώνες, αυτό είναι χωρίς αμφιβολία η θέση της γυναίκας στον ανδροκρατούμενο κόσμο μας. Η βαριά κληρονομιά της Αντιγόνης βρήκε άξιους συνεχιστές στο πρόσωπο του Φλομπέρ, του Ροΐδη, του Τολστόι, του Λόρενς, της Βιρτζίνια Γουλφ.

Οι αντάρτισσες ηρωίδες τους έδειξαν το δρόμο. Η Μαντάμ Μποβαρύ, η Πάπισσα Ιωάννα, η Άννα Καρένινα, η Λαίδη Τσάτερλι και η Κλαρίσα Νταλογουέι, βροντοφωνάζουν μέσα από τις σελίδες των βιβλίων “Ζήτω η γυναικεία χειραφέτηση”.

 

Γιάννης Καλπούζος

Κάθε γυναίκα, γιαγιά, μάνα, αδελφή, ερωμένη, σύζυγος, φίλη, ακόμη και μια ωραία φευγαλέα παρουσία στον δρόμο ή οπουδήποτε αλλού, εισχωρεί στη ζωή των αντρών και αναμφίβολα την μπολιάζει, λιγότερο, περισσότερο ή καταλυτικά, με το θηλυκό άρωμα της ζωής.

 

 

 

 

 

Λένα Μαντά

Η Λένα Μαντά προτίμησε να μην αναφερθεί συγκεκριμένα σε μια ηρωίδα της, επιλέγοντας να τιμήσει τις γυναίκες στο σύνολό τους με ένα βίντεο.

 

Πέγκυ Φούρκα

Η σημερινή ημέρα σηματοδοτεί τις θυσίες και τα επιτεύγματα των γυναικών για πάνω από έναν αιώνα. Είναι ημέρα σκέψης και ευαισθητοποίησης απέναντι στα εκατομμύρια γυναικών που εξακολουθούν να διαβιώνουν κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες. Αντί για ακριβά δώρα και εορτασμούς, ας υμνήσουμε σήμερα τη γυναίκα προσφέροντας βοήθεια στις ηρωϊδες γυναίκες -μητέρες που περνούν τα σύνορα αγκαλιά με τα παιδιά τους ,αναζητώντας ένα καλύτερο αύριο. Εύχομαι όλες οι γυναίκες να συνεχίσουν να ονειρεύονται και να μάχονται για τα δικαιώματά τους.

Χρυσάνθη Τσιαμπαλή

9786180110173_3D

Από την εποχή που ήμουν έφηβη ένιωθα λιγάκι άβολα με την ύπαρξη της Γιορτής της Γυναίκας. Πίστευα, με όλη την ένταση της εφηβικής ματιάς, στην αδιαπραγμάτευτη ισότητα των δυο φύλων και θεωρούσα μάλλον υποτιμητική της ύπαρξης αυτής της γιορτής. Ίσως επειδή ερχόταν να υπογραμμίσει ακριβώς τη θλιβερή απουσία της ισότητας.
Η Γιορτή λοιπόν της Γυναίκας για μένα έχει νόημα ως αφορμή για συνειδητοποίηση, πρώτα από την πλευρά των γυναικών, πως είναι αυθύπαρκτες οντότητες. Και πως η αυτονομία και ανεξαρτησία τους κατακτάται πληρέστερα μέσα από τη μόρφωση. Έχει νόημα ως αφορμή για υπενθύμιση των επιτευγμάτων των γυναικών, όταν έχουν ίσες ευκαιρίες και δεν υπονομεύονται εξαιτίας του φύλου τους. Έχει νόημα ως αφορμή για υπενθύμιση των άθλιων συνθηκών διαβίωσης και της έλλειψης δικαιωμάτων εκατομμυρίων γυναικών στον πλανήτη αλλά και των ρατσιστικών σχολίων που δέχονται καθημερινά οι γυναίκες στις πολιτισμένες χώρες της Δύσης.

 

Share Button

The Author

Η ομάδα των Εκδόσεων Ψυχογιός

Όταν κλείνει ένα βιβλίο, ανοίγει ένας κύκλος επικοινωνίας. Ζήστε την εμπειρία. Εσείς κι εμείς πάντα σ' επαφή!